Trong khung cảnh đẹp như tranh vẽ của phá Tam Giang, giữa làn nước thanh bình và những khu rừng ngập mặn tươi tốt, một lễ kỷ niệm sôi động về văn hóa và di sản sắp diễn ra-Lễ hội Sóng nước Tam Giang 2024. Sự kiện thường niên này của huyện Quảng Điền, Thừa Thiên Huế, bắt nguồn từ truyền thống lâu đời của cộng đồng ngư dân địa phương, thu hút người dân quanh vùng cũng như du khách để tôn vinh ý nghĩa thiêng liêng và phong phú của đầm phá.
Thông thường, khi lễ hội bắt đầu, vùng đầm nước mênh mông trở nên sống động với màu sắc, âm nhạc và sự phấn khích. Những chiếc thuyền đánh cá truyền thống được trang trí bằng cờ và đèn lồng rực rỡ xếp dọc bờ phá, trong không khí tràn ngập mùi thơm của hải sản tươi sống và âm thanh của âm nhạc và múa dân gian.
Anh Võ Văn Đức, Trường phòng Văn hóa Thể thao và Thông tin huyện Quảng điền, cho biết, trọng tâm của lễ hội là các nghi lễ tỏ lòng tôn kính văn hóa truyền thống và vai trò của nó trong việc duy trì sinh kế và hình thành bản sắc địa phương.
Trong khuôn khổ Ngày hội “Sóng nước Tam Giang”, diễn ra từ ngày 8-10/ 6/2024, có chương trình “Ẩm thực chợ quê Quảng Điền” được tổ chức trong không gian làng quê xưa mang đậm nét hoài cổ. Tại đây, thực khách sẽ được thưởng thức nhiều món ăn dân dã, đặc trưng, truyền thống được lựa chọn, khôi phục trên chất liệu chủ đạo là đặc sản địa phương.
Chương trình Hội chợ thương mại tại ngày hội giới thiệu sản phẩm của các làng nghề truyền thống, các món ăn đặc trưng của vùng quê sông nước, nhất là hải sản đầm phá Tam Giang. Tại không gian bên bờ phá, còn tổ chức trưng bày và trao giải cho các tác phẩm được lựa chọn từ Hội thi “Nét đẹp Quảng Điền qua ảnh” lần thứ 2 năm 2024.
Du khách còn có cơ hội hòa mình vào di sản văn hóa phong phú của vùng thông qua nhiều hoạt động và biểu diễn đa dạng. Hát bả trạo – hình thức hát có kết hợp múa, diễn xướng do ngư dân từ bao đời nay sáng tác ra để biểu diễn trong những ngày hội làng, lễ tế những vị thần, người có công khai canh, khai khẩn hay truyền nghề sông nước cho làng cũng được phục dựng và phục vụ du khách dịp này. Qua đó, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa, tinh thần, nâng cao mức hưởng thụ văn hóa cho người dân và du khách.
Nhiều hoạt động thể thao khác như đua ghe trên phá Tam Giang, bóng chuyền bãi biển, Hội vật truyền thống, giải bi sắt, kéo co trên mặt nước… Du khách có thể hòa mình tham gia tranh tài ở các nội dung trò chơi dân gian: đẩy gậy, bịt mắt đập om, hội thi thả diều, thử thách đi cầu khỉ… để được nhận thưởng.
Xuyên suốt lễ hội là cơ hội giao lưu văn hóa và tình bạn thân thiết khi người dân và du khách cùng nhau chia sẻ những câu chuyện, tiếng cười và thiện chí trong không gian của các hoạt động “Mùa du lịch biển” và du lịch vùng đầm phá Tam Giang.
Từ chương trình tham quan, trải nghiệm du lịch vùng đầm phá Tam Giang gắn với tham quan làng nghề truyền thống đan đát Thủy Lập, xã Quảng Lợi bằng thuyền máy, , xe đạp; đến check-in tại các điểm du lịch và trải nghiệm một số công đoạn trong quá trình tạo ra sản phẩm từ mây, tre tại các cơ sở của làng nghề mây tre đan Thủy Lập.
Đối với những người thích phiêu lưu, có cơ hội khám phá vẻ đẹp nguyên sơ của đầm phá thông qua các chuyến tham quan bằng thuyền có hướng dẫn viên, các chuyến du ngoạn ngắm chim và chèo thuyền Sup. Những người đam mê thiên nhiên có thể ngạc nhiên trước hệ thống động vật hoang dã đa dạng ở Tam Giang, từ những loài chim nước hùng vĩ đến những loài cua rừng ngập mặn khó nắm bắt.
Khi mặt trời lặn vào ngày lễ hội là lúc ánh hoàng hôn buống xuông khắp đầm phá, những người tham gia tập trung lại để xem các chương trình ca hát với ánh sáng ngoạn mục chiếu sáng bầu trời đêm. Đó là khoảnh khắc suy ngẫm và biết ơn—đối với vẻ đẹp của thiên nhiên, sự phong phú của nền văn hóa và tình bạn gắn bó của người dân Tam Giang.
Nhằm tôn vinh truyền thống và sự gắn kết với đất liền và biển cả, Lễ hội Sóng nước Tam Giang 2024 như một lời nhắc nhở sâu sắc về tầm quan trọng của việc bảo tồn và trân trọng di sản thiên nhiên, văn hóa của mảnh đất đầy mê hoặc này của con người, vùng đất miền Trung Việt Nam.
Nguyên Hoàng
